» VETERİNER At Burun Bandı – Flair Strips

VETERİNER

YARIŞ ATLARINDA KULLANILAN BURUN BANTLARI

flair strips

Yarış atlarında topallıktan sonra yaşanan en önemli sorunlar solunum sistemi hastalıklarıdır. Solunum sistemi problemleri düşük performansın en önemli nedenlerindendir. Dünya çapında solunum sistemi hastalıklarının tedavisi için büyük emek verilmesinin yanında, bu hastalıklar at sahipleri için mali olarak da büyük önem taşımaktadır . Bu nedenle son yıllarda özellikle yüksek performans gösteren yarış atlarında solunum sistemi problemlerinin tedavisinden ziyade oluşmasının engellenmesi için çeşitli yöntemler ve ilaçlar geliştirilmektedir.

 

Henüz hakkında çeşitli araştırmaların sürdürüldüğü burun bantları, diğer adıyla nefes bantlarının yarış atlarında kullanımı gün geçtikçe artmakta ve bu bantların bir çok yararı olduğu ortaya konmaktadır.

 

flair nasal strips

 

 

 

İlk olarak 1987 yılında allerji semptomlarından şikayetçi olan bir kişi tarafından bulunan burun bantları 1990’ların başında alerji, horlama, atletik performans gibi sebeplerle insanların kullanımı için üretilmiş ve piyasaya sürülmüştür. İki veteriner hekimin “akciğerlere daha fazla ve rahat oksijen alınması, atın daha az yorulmasına yardımcı olur” düşüncesiyle başlattığı çalışmalar, günümüzde atlar için kullanılan burun bantlarının üretilmesine sebep olmuştur.

 

 

 

 

 

 

flair nasal strips at burun bandı

Basit olarak burun bantları; kendinden yapışkanlı, ilaç içermeyen, iritasyona sebep olmayan genel olarak atın solunum sistemini destekleyen sıralı bant şeritleridir. Burun bantları, burun deliklerinin 3-4 cm üzerine yerleştirilir. Temiz ve kuru olan bölgeye egzersizden 20-30 dakika önce uygulanan bantlar, egzersiz sonrası çıkartılır. En iyi sonucun alınabilmesi için idman ve yarış gibi her türlü ağır egzersizde burun bantlarının kullanılması gerekir.

 

 

 

 

flair strips turkiye

Burun bantlarının çalışma prensibini anlayabilmek için atların solunum sistemindeki birkaç önemli nokta bilinmelidir. Bunlardan en önemlisi “Nazal Pasaj” dır. Atlar, sadece burunlarından nefes alırlar. Yani, egzersiz süresince akciğerlere hava iletilmesinin tek yolu burundur. Bu noktada nazal pasajın bilinmesi, burun bantlarının çalışma prensibini anlama açısından önem taşır. Nazal pasaj basit olarak “burun boyunca hava akımının sağlandığı bir kanal” olarak tanımlanabilir.

 

flair strips turkiye satış

Anatomik olarak nazal pasajın önemli bir bölümü kemik ya da kıkırdak tarafından desteklenmez ve bu nedenle nazal pasajın desteklenmeyen bu bölümü, egzersiz esnasında nefes alırken daralır. Bu daralmaya bağlı olarak hava yolunun çapı daralır ve hava akışına karşı direnç oluşur.

Nazal pasajın daralması, üst solunum yolundaki en önemli direnç noktasını oluşturur. Yani özetle, nazal pasajın daralması akciğerlere hava iletiminin zorlaşmasına neden olur.

flair strips at burun bantları

 

Hava yolunu kan damarlarından ayıran akciğer dokusu çok incedir. Bu membran, etkili oksijen ve karbondioksit transferi yapmasının yanı sıra çok narin bir yapıya sahiptir. Membranın ince ve narin yapısından dolayı yüksek kan basıncı ve hava yolu basıncına bağlı olarak bu membranda yırtılma olabilir. Hava akımına karşı oluşan direnç ve yüksek pulmoner basıncın getirisi olarak şekillenen bu kanama “Egzersize Bağlı Akciğer Kanaması” (EIPH) olarak adlandırılır. Bu kanamanın belirtileri arasında düşük performans, öksürük, sıklıkla yutkunma ve burun deliklerinden kan gelmesi yer almaktadır. Çalışmalar, yüksek performans gösteren atların büyük bir kısmında egzersize bağlı akciğer kanaması görüldüğünü belirtmektedir. Ancak bu atların sadece %5’inden daha az bir bölümünde burun deliklerinden kan geldiği görülmektedir. Sürekliliği olan akciğer kanaması; kalıcı akciğer hasarı, yara dokusu, iltihap ve enfeksiyonlara karşı hassasiyet durumuna sebep olabilir.

 

flair strips burun bandı satış

Klinik çalışmalar, burun bantlarının nazal pasajı destekleyerek daralmayı azalttığını ortaya koymaktadır. Bu bantlar, burun delikleri üzerindeki ve burun kemiği önündeki yumuşak dokuyu destekler. Bu yapıların desteklenmesi de nazal pasajın desteklenmesi anlamına gelir ki bu da oksijene daha fazla ihtiyaç duyulduğunda hava akımını düzeltici ve iyileştirici etki gösterir. Burun bantlarının yardımıyla fiziksel efordan kaynaklanan hava yolu direncinin azaltılması, düşük performansın iyileştirilmesi ve akciğer hasarlarında koruma sağlanabilir.

 

Burun bantlarının en önemli etkisi, egzersiz sırasında oluşan akciğer kanaması riskini önemli ölçüde azaltmasıdır. Bu konuda kullanılan ilaçlarla kıyaslandığında bir çok avantajı olduğu görülmektedir. Egzersize bağlı akciğer kanaması durumunda kullanılan Lasix, furosemide grubu bir diüretiktir. Bu ilaç uygulandığında kandan suyun çekilerek böbreklerin normale göre daha fazla idrar üretmesine sebep olur. Yani plazma denilen kanın su içeren kısmı azalır. Ancak bu ilaç sistematik olarak uygulanan bir ilaç olduğundan sadece akciğerlerdeki kan yoğunluğunu değil, vücudun genelinde kan yoğunluğunu azaltır. Bu da dehidrasyon, kilo kaybı ve elektrolit kaybına sebep olur. Burun bantlarının kullanımında bu tür etkiler görülmemektedir. Ayrıca furosemide grubu ilaçların zamanla tekrarlanan uygulamalara bağlı olarak ilaca karşı direnç gelişmektedir. Bu durum, zaman içerisinde aynı etkinin görülmesi için dozun artırılarak daha fazla ilaç kullanılması gerektiği anlamına gelir. Buna karşılık burun bantlarının tedavide kullanımında, kullanılan bant miktarı değişmez ve yan etki görülmez.bu arada lasix yasaklı madde olduğundan yarış öncesi kesinlikle kullanılmamalıdır

 

at burun bantları

Ayrıca çalışmalar, egzersiz sırasında akciğer kanaması görülen atlarda kanın hava yolunda yaptığı irrite edici etkinin burun bantlarıyla büyük oranda azaltıldığını göstermektedir. Burun bantları, laryngeal hemiplegia (kornaj) gibi üst solunum yolu hastalıkları tedavisinde de kullanılmaya başlanmıştır. Bu konuda yapılan çalışmalar henüz tamamlanmasa da at sahipleri, antrenör ve jokeylerin büyük bir bölümü burun bantları kullanımından sonra üst solunum yolu rahatsızlığı olan atların egzersiz esnasında daha az ses çıkardığını ve daha rahat nefes aldıklarını belirtmektedirler.

 

Burun bantlarının etkili olan bir diğer faydası da oksijen alınımı için gerekli olan enerjinin azaltılmasına yardımcı olmalarıdır. Bu sayede atlar daha az yorgunluk belirtisi göstererek daha verimli çalışmaktadırlar. Burun bantları kullanılan atlarda egzersiz sırasında %5-8 daha az enerji kullandıkları tespit edilmiştir. Ayrıca burun bantları kullanan atların bir çoğunda jokey ve antrenörler atlarının daha dinç göründüklerini belirtmişlerdir.

 

flair strips nasal

 

Atlarda galop esnasında adım ve nefes alış birbiriyle alakalıdır. Her adım esnasında bir kez nefes alınır. Hızı artırmak için adım mesafesi uzadıkça alınan nefes de derinleşir. Eğer at rahat nefes alabilirse, adım mesafesini uzatması ve buna bağlı olarak da hızlanması kolaylaşır. Burun bantları, nazal pasajdaki daralma etkisini azaltıp daha rahat nefes alınmasını sağladığından atın adım mesafesini uzatıp kolaylıkla hızlanabilmesine de yardımcı olmaktadır.

 

 

Not: Affirmed isimli safkanın Triple Crown başarısı göstermesinden sonra 1978 yılından bu yana bu başarıyı gösteren başka bir safkan olmamıştır. Geçtiğimiz sene Kentucky Derby ve Preakness Stakes’i kazanan ve Belmont Stakes’e hazırlanan California Chrome isimli safkan uzun zaman sonra Triple Crown için en önemli aday olarak gösterilmekteydi. California Chrome’un antrenörü Art Sherman’ın, katılacakları son yarış olan Belmont Stakes’de burun bandı kullanmalarına izin verilmediğinden safkanın Triple Crown’ın son ayağına katılmayacağını açıklaması üzerine otoriteler bir araya gelip California Chrome’un Belmont Stakes’de burun bandı kullanmasına izin verdiler. Aynı şekilde geçtiğimiz günlerde katıldığı ve kazandığı Dubai World Cup’ta da California Chrome burun bandı ile piste çıktı.

 

Veteriner Hekim

Zeynep ÖZER